Farrows Creative
Tue 15 Nov 2016

Roald Dahl’s City Of The Unexpected

Gan Canolfan Mileniwm Cymru a National Theatre Wales

Ar y cyfan, dim ond darllenwyr mwyaf selog Roald Dahl oedd yn ymwybodol iddo gael ei eni a’i fagu am flynyddoedd cynnar ei fywyd yma yng Nghaerdydd. Yn ystod wythnos ei ganmlwyddiant, llwyddodd Roald Dahl’s City of the Unexpected, a gynhyrchwyd gan Ganolfan Mileniwm Cymru a National Theatre Wales gyda’r cyfarwyddwr Nigel Jamieson, roi’r ddinas ar y map yn ogystal ag ad-hawlio un o hoff awduron y byd mewn modd ysblennydd. Roedd yn brofiad y byddai’r ddinas gyfan yn ei gofio am genhedlaeth.

Y weledigaeth oedd llwyfannu digwyddiad a fyddai’n syfrdanu’r ddinas; cyfres o olygfeydd a pherfformiadau annisgwyl, o’r bychan i’r enfawr. Ni fyddai’r rhaglen o ddigwyddiadau yn gyhoeddus ymlaen llaw, ac ni fyddai straeon Dahl yn cael eu rhannu mewn modd confensiynol. Yn hytrach, Caerdydd a’i chymunedau fyddai’r llwyfan, a byddai ei strydoedd a’i hadeiladau eiconig yn cael eu trawsnewid yn Ddinas yr Annisgwyl. Dyma oedd y weledigaeth ar gyfer y digwyddiad celfyddydol mwyaf a welodd Cymru erioed.

Roedd cyfranogiad cymunedol yn allweddol i lwyddiant y digwyddiad. Yn ystod Ebrill 2016, cyhoeddwyd galwad am gast arbennig yn cynnwys aelodau corau, dawnswyr, gyrwyr Morris Minor, dynion moel, consurwyr, bandiau pres, gyrwyr jac codi baw, dynion tân, artistiaid syrcas, perfformwyr awyr, dringwyr clogwyni, neiniau a theidiau, plant a llygoden sy’n perfformio. Roedd yr ymateb yn anhygoel, ac aeth y cynhyrchwyr ati i drefnu cyfres o ymarferion ar raddfa nas gwelwyd yng Nghymru erioed o’r blaen. Dysgwyd sgiliau newydd, hybwyd hunanhyder a ffurfiwyd sawl cyfeillgarwch. Creodd miloedd o blant ledled Cymru eu jariau breuddwydion eu hunain i’w harddangos yn y digwyddiad. Cymerodd dros 5,000 o bobl ran; fel aelodau o’r Ministry of the Predictable, ymgyrchwyr Achub yr Eirinen Wlanog, perfformwyr cylchoedd hwla, côr enfawr a chymeriadau lliwgar niferus eraill a ymddangosodd o’r unman.

Dyma ddywedodd rai o’r cyfranogwyr
hynny am y profiad:

“Diolch i chi am roi caniatâd i’r plentyn
ynof fi gael perfformio”

“Hudol, lliwgar ac afreolus… roeddwn yn
teimlo’n ifanc unwaith eto”

“Wedi adfer fy ffydd yn y natur ddynol”

“Roedd yr ymdeimlad o gymuned yn
amlwg”

“Profiad hyfryd… roedd yn wych gallu
chwarae mewn ffordd mor unigryw.”

Nid y cyhoedd yn unig fu’n rhan o’r digwyddiad – roedd sawl person proffesiynol wedi ymgymryd â rôl, o Swyddogion yr Heddlu, aelodau’r Gwasanaeth Tân, a hyd yn oed y Prif Weinidog, Carwyn Jones. Cyfranogiad gwirioneddol, ystyrlon a chwareus gan gast amrywiol, brwd ac ymroddedig.

Os nad oeddech chi’n un o’r 300,000 o bobl yng Nghaerdydd ar 17-18 Medi 2016, nac wedi cael y cyfle i wylio’r uchafbwyntiau ar raglen ddogfen BBC Cymru yr wythnos ganlynol, dyma flas o’r hyn wnaethoch chi ei golli; eirinen wlanog 7 metr yn cyrraedd Stryd Wood, a thorfeydd enfawr yn dilyn ei thaith i Gastell Caerdydd ar gyfer croeso dinesig mawreddog; llwynog drygionus yn cael ei erlid gan ffermwyr ar draws canol y ddinas, yn osgoi eu picffyrch â parkour, acrobateg a thrwy gerdded ar hyd rhaff uchel; bachgen o’r enw James yn cael ei dynnu o’r eirinen wlanog, ynghyd â buwch goch gota a briododd Pennaeth y Gwasanaeth Tân yn ddiweddarach mewn seremoni ysblennydd yn Neuadd y Ddinas; darlleniadau agos-atoch o waith Dahl gan ddarllenwyr amlwg, mewn lleoliadau annisgwyl ar draws y ddinas; picnic pyjamas mawr ym Mharc Bute, lle llwyddodd y llwynog i ddianc o’i ddalfa, cyn i’r eirinen wlanog enfawr ddiflannu yn y pellter, a llawer mwy.

Roedd Roald Dahl’s City of the Unexpected
wedi synnu a rhyfeddu torfeydd mawr drwy
gydol y penwythnos; dyma rai enghreifftiau
o’u hymateb:

“Wedi fy synnu gan y perfformiadau gan
bawb! Dim ond ers 2 flynedd rwy’ wedi
byw yng Nghaerdydd ac roeddwn i mor
falch o weld y profiad ac yn falch o fyw
yng Nghaerdydd. Ac roedd y picnic yn
wych!! Methu credu’r peth!”

“Efallai ‘mod i’n 67 ond dyma’r peth gorau
a welwyd yng Nghaerdydd erioed.”

“Fe wnes i chwerthin, crïo, dawnsio a
chanu, a gadael yn teimlo’n bositif a
hapus”

“Adloniant anhygoel, trawiadol a hudolus
am ddim.”

“Mae’n amhosib dod o hyd i’r geiriau
i fynegi pa mor hynod o hudolus fu’r
penwythnos. Mae fy mhlant a minnau
wedi crïo dagrau o lawenydd a thristwch
– doedden ni ddim am iddo orffen…
byddai Roald wedi bod yn falch.”

Roedd y digwyddiad yn ‘trendio’ ar Twitter a cafodd sylw ar BBC Breakfast, yn y New York Times ac ar BBC Radio 6 Music. Cyhoeddwyd lluniau anhygoel o’r eirinen wlanog a’r torfeydd mewn papurau newydd ar draws y byd; yn y Sunday Times, y Sunday Mirror a’r Sydney Morning Herald. Yn anad dim, mae’r dathliad hynod hwn wedi profi’n ddi-os bod awydd amlwg am ddigwyddiadau celfyddydol ar raddfa fawr yma yng Nghymru – awydd i gymryd rhan, i wylio ac i ymgysylltu. Mae’n gyfnod pwysig iawn o safbwynt hyder Caerdydd ar lwyfan cenedlaethol, ac yn well fyth, mae wedi dangos fod gan y ddinas y gallu i gynhyrchu digwyddiad hynod, uchelgeisiol a bythgofiadwy, o safon gystal ag unrhyw berfformiad cyhoeddus ar lefel byd-eang. Ar ôl 2016, yn fwy nag erioed, mae’n teimlo fel petai unrhyw beth yn bosibl.

www.cityoftheunexpected.wales/cy
www.nationaltheatrewales.org/cy
www.wmc.org.uk

Yn ôl i Newyddion